Nieuws‎ > ‎

Luilekkerland De blog van Cor P Berkel 26 mei 2018

Geplaatst 24 mei 2018 01:03 door Martin Kemperman
Dat is wat Rutger Bregman in zijn boek “gratis geld voor iedereen” van 2018 (een herziene uitgave van 2014) over onze leefstijl zegt. Wij leven in luilekkerland en hebben dat nauwelijks in de gaten. We leven in een waanzinnige vooruitgang. Er zijn minder oorlogen, er zijn goede vaccins tegen ziekten, veel meer kinderen gaan naar school. Alles is te koop voor weinig geld, we vliegen naar verre oorden en consumeren ons te pletter. Wat we niet regelen is het opheffen van de armoede wereldwijd. Hij is overigens positief over de bereikte resultaten tot zover maar het is niet genoeg.
Het boek kreeg ik door een tip van mijn dochter. (De appel valt minder ver van de boom dan je vaak denkt). Eerder schreef ik al over het basisinkomen en was toen al overtuigd van het idee. Maar de bezwaren leken toen onoverkomelijk. Die bezwaren zijn van het type dat we houden moeten wat we hebben. Die forse kritiek komt vooral van de conservatieve partijen en groeperingen. Die onderbouwen dat met economische theorieën die overigens van de vorige eeuw zijn.

In zijn boek stelt Rutger Bregman voor om de armoede te bestrijden door een minimuminkomen. Zonder dat daar een plicht tot werken tegenover staat. Dat is dus een basisinkomen. Gelukkig is daar nu in een aantal gemeenten een proef mee gestart. Groenlinks heeft dat in zijn verkiezingsprogramma staan. En in Italië willen de partijen die een regering gaan vormen dat ook invoeren.
Maar de economen en politici van conservatieve signatuur zijn tegen. Die willen vooral het luilekkerland in stand houden. Maar de wereld staat niet stil. Er zijn economen die het pompen van geld door de Europese Centrale Bank in de economie van Europa, willen vervangen door helikoptergeld. Strooi het geld uit over de mensen en stop met het opkopen van obligaties van landen en ondernemingen. Het geld moet de mensen bereiken. Men wil meer groei en meer welvaart.

Inmiddels zijn we een paar stappen verder en staat de werkwijze van de ECB ter discussie. De rente blijft laag, de beoogde inflatie blijft uit en we consumeren we ons te pletter. Kortom er klopt iets niet. Volgens Bregman hebben we doel en middelen in de economie verwisseld. Wat is het doel van ons economisch handelen? Dat is niet het verkrijgen van steeds meer welvaart, maar de verdeling daarvan over de wereld. Daarnaast heeft de bekende econoom Keynes al in de zomer van 1930 voorspelt dat we in 2030 nog 15 uur per week zouden werken. Dat zou ons doel moeten zijn.
Kijken we naar waar we nu staan dan is korter werken een vloek en moeten degenen die een uitkering krijgen daarvoor de meest knullige werkjes uitvoeren. Want de conservatieven blijven geloven in het werken voor je geld. We sturen dus op het maximeren van de middelen maar weten niet meer wat het doel eigenlijk is. En intussen klotst het geld tegen de plinten.

Kunnen we een basisinkomen wel betalen? In het Financiële Dagblad meldt de econoom Marco Protopapa van JP Morgan: 'In onze optiek is de Italiaanse begrotingssituatie momenteel relatief veilig'. Of dat voor Italië ook zal gelden en de financiële markten vertrouwen blijven geven aan Italië? Wordt de stelling van Bregman bevestigd dat het invoeren van het basisloon geen economisch ramp is? Italië heeft economische doelen bijgesteld. Nu de rest van Europa nog.
Comments