Nieuws


Cor's BLOG: Communicatie

Geplaatst door Martin Kemperman

Daar wordt veel over gesproken en geschreven en vaak is het ook leerzaam. Nog leerzamer is om het in de praktijk te volgen
en daarover na te denken. Een goed praktijkvoorbeeld is de communicatie van een zekere meneer Trump. Vooral hoe hij begon door eerst de berichten van journalisten, beleidsmedewerkers, deskundigen en zelfs ministers als fake news te bestempelen.Bij het publiek zal dan niemand meer geloven behalve dan Trump (en misschien de kerkleiders.) Voor Trump heeft dat het voordeel dat hij kan zeggen wat hij wil. En dat doet hij ook. Of het waar is en klopt wat hij zegt doet er niet toe hij wordt toch geloofd. Althans door zijn volgelingen, dus zijn kiezers. En dat zijn er zoveel dat de inschatting is dat hij ook voor de volgende zittingsperiode gekozen zou worden. Alle communicatie van Trump is gericht om verwarring te zaaien. Hij manipuleert dus een flink deel van de Amerikaanse bevolking. Het gebruik van Twitter is daarbij buitengewoon effectief. Daarbij ondersteund door de Russen die met trollen en nepaccounts dat ook doen. 
Een doortrapte wijze van communiceren die sindsdien ook veel meer wordt toegepast door anderen. Niemand die een Tweets van commentaar kan voorzien. Kort maar krachtig en zonder overleg wordt een boodschap de wereld in gestuurd. Als iedereen nu zou denken: “Hij tweet er maar lekker op los.”’ dan zou het effect wel overgaan. Maar de tweets worden uiterst serieus behandeld. Alsof het de waarheid is. 
Maar er zijn meer figuren die net als hij een loopje nemen met de communicatie. Die zijn net als Trump vooral uit zijn op de macht. Denk aan Erdogan van Turkije, Er worden door hem journalisten ontslagen, gevangen gezet, of zelfs vermoord. Om maar ze zorgen dat de bevolking vooral de leider hoort en die ook geloofd. Ook Victor Orban van Hongarije, Benjamin Netanyahu van Israël en de vorige minister van buitenlandse zaken van Engeland Boris Johnson wist er wel raad mee. 
Wat er gebeurt in dergelijke situaties is uit de geschiedenis te leren. Dictators zijn er voldoende geweest en een heel bekende is Hitler. Die een enorm aantal mensen bij elkaar wist te krijgen voor zijn beroemde redevoeringen. Een soort klassieke vorm van Twitter. Nu hoeft niemand meer zijn stoel uit om de leider toe te juichen, er wordt een tweet de wereld in gestuurd en via de media komt de boodschap bij de bevolking die kunnen gaan stemmen. Die bevolking hoeft alleen als respons alleen maar te gaan stemmen. En wel op de sterke man want daarover gaat de informatie die zij zien en horen. Andere informatie is nep-news dat weten ze dan wel. En er komt vrijwel geen commentaar op de beweringen. 
Even een voorbeeld van onjuiste informatie van de regering Trump. Hun belastingverlaging is niet in het voordeel is van de gewone werknemers. Dat wordt gezegd om kiezers te trekken. Want nu al staat vast dat belastingverlaging als winst bij de bedrijven terecht komt. Die kopen eigen aandelen in en verhogen de winstuitkering. 
Zo wordt er gecommuniceerd door de overheid in een democratisch land.

Verantwoordelijk

Geplaatst 2 aug. 2018 03:12 door Martin Kemperman   [ 3 aug. 2018 02:28 bijgewerkt ]

Snap ik het nu echt niet? Dat dacht ik toen ik de uitspraken van Trump en Poetin las. In interviews en persconferenties worden totaal tegengestelde uitspraken gedaan. Zoals over premier May van Engeland, die de ene keer deugt en de andere keer weer niet. We hebben het dan over het gedrag van een wereldleider. Wie roept die man ter verantwoording? En voor Poetin geldt hetzelfde. Die liegt ook of het gedrukt staat. Over de MH17 en de oorlog in Oekraïne. Maar Poetin is bijna een dictator die hoeft zich nergens te verantwoorden. En samen leiden ze deze wereld. Stel je voor dat we dat als voorbeeld gaan zien. Dat dit de regel wordt als leiding voor de top van ondernemingen. Dan wordt het wel een zooitje.

Daarom het begrip verantwoordelijkheid nog maar eens afgestoft. We dragen allemaal verantwoordelijkheid voor deze wereld. Afhankelijk van de functie en bevoegdheden moet iedereen zich naar anderen kunnen verantwoorden. Soms zelfs voor de rechter. En in een democratie voor het parlement. Er zijn stemrechten met daarbij verantwoordelijkheden voor de inwoners van een land. Helaas soms ook voor inwoners die zich feitelijk in een ander land gevestigd hebben.
Maar dan laten wereldleiders zien hoe die zich verantwoordelijk voelen. Als Trump niet hard tot de orde wordt geroepen is hij net als Poetin bijna een dictator. En wie moet dat anders doen dan de gekozen leden van het congres. Zoals in veel andere landen het parlement de regering controleert en ter verantwoording roept. Dat moet dus nog gebeuren en we wachten af.

Maar ook de bondgenoten kunnen dat doen. En zeker als het congres in gebreken blijft. Het gaat immers om een wereldleider die ook ons land als bondgenoot representeert. Als er niets gedaan wordt bestaat zeker de kans dat het gedrag overgenomen wordt. Dan zijn wij ook verantwoordelijk voor de toekomstige gedragingen op het hoogste niveau.
Nu al wordt gespeculeerd dat Trump gechanteerd wordt. Dat de Russen iets over hem weten waarvan hij niet wil dat het bekend wordt. Toch de beïnvloeding van zijn verkiezingscampagne door Rusland? Anderen noemen hem ronduit een landverrader. En zo’n president is onze bondgenoot. Met zo’n vriend heb je geen vijanden meer nodig.

Zelfs oud-president Obama neemt afstand van deze nep nieuws makende president. En bleef het maar bij nepnieuws, het zijn leugens. Al met al een leerzaam verschijnsel voor ons als actieve mensen. Spreek je oordeel uit over dit gedrag als je het in je omgeving en contacten tegenkomt of merkt dat nep nieuws verkondigd wordt. Dat is onze Verantwoordelijkheid naast die van het parlement voor de bondgenoten..

Het niet optreden heeft tot gevolg dat we daar ook aan mee gaan doen. “Waar je mee omgaat daar wordt je door besmet” is het spreekwoord.

Het klimaatakkoord De blog van Cor P Berkel 18 juli 2018

Geplaatst 20 jul. 2018 01:41 door Martin Kemperman   [ 20 jul. 2018 03:50 bijgewerkt ]


Het zou merkwaardig zijn om de geboorte van een nieuweling in onze maatschappij zonder aandacht voorbij te laten gaan. Meer dan 200 bedrijven en verenigingen hebben hun licht laten schijnen over de aanpak van de CO2 reductie. En daar is het akkoord over gesloten. De media hebben hier inhoudelijk op gereageerd. Het klimaatakkoord heeft de benodigde bekendheid. Ook de or krijgt ermee te maken want het raakt het functioneren van alle ondernemingen.
Wat in alle vreugde niet over het hoofd gezien moet worden is waar Nederland wat betreft milieu in rangorde stond. Nederland deelt in 2015 met Luxemburg de laatste plek op de ranglijst van het Europees Milieuagentschap. De ranglijst bekijkt of de EU-lidstaten hun klimaat- en energiedoelen in 2020 gaan halen. Er is gekeken naar de uitstoot van broeikasgassen, het aandeel duurzame energie en energiebesparing. Van de 27 leden waren we dus nummer 27.

We hebben het milieu gewoon laten lopen. De winst en het bruto nationaal product gingen voor. Toen wij jaren geleden in de vakantie door Duitsland reden zag je daar overal windmolens en op de daken zonnepanelen. Het verbaasde ons toen dat je daar in ons land niets van merkte. Wij waren en zijn echte kapitalisten. Die streven naar marktwerking want dan heeft iedereen de beste kans om zijn eigen belang na te streven. De overheid mocht vooral niet ingrijpen dankzij de VVD.

Wij waren bezig met de markt en de winst en met het neoliberalisme. Daarom is het klimaatakkoord nu een enorme omslag. In andere landen hoor je daar weinig over. Die waren al langer op dat gebied actief. En wat is nu onze grootste zorg bij dit akkoord: de kosten. Wie gaat dat betalen en moeten de burgers niet schadeloos gesteld worden. De burgers wilden ook bij de laatste verkiezingen niet dat Groenlinks de grootste partij werd. In Duitsland waren de Groenen al jaren een regeringspartij.

Als we het over de kosten blijven hebben dan is de lol er snel vanaf. Dan blijkt dat we niet zonder een flinke financiële bijdrage van iedereen dit voor elkaar gaan krijgen. Want eigenlijk moeten we met dit akkoord het kapitalisme verslaan. We moeten af van het neoliberale denken en andere prioriteiten stellen. Het klimaat moet nu centraal komen daar gaat het om. En Nederland moet daarbij een flinke inhaalslag maken ten opzichte van de rest van Europa.

De vraag is of het huidige kabinet dat gaat trekken. In het regeerakkoord staat bijvoorbeeld dat er deze kabinetsperiode geen kilometerheffing ingevoerd gaat worden. Alle partijen aan de klimaattafel van de mobiliteit zijn juist vóór het invoeren van een kilometerheffing. Dat zou dan volgende kabinetsperiode moeten, maar het is slechts een voorbeeld. Zo zijn er natuurlijk nog tal van onderwerpen die in strijd zijn het deze klimaatafspraken. Want het regeerakkoord is vanuit een totaal andere visie opgesteld.

Als het kabinet gaat sleutelen aan het klimaatakkoord zouden D66 en CU wel eens op kunnen stappen en komen er verkiezingen. Dan zou er een kabinet met Groenlinks kunnen komen vanwege het klimaatakkoord. Dan zou dat goed gewerkt hebben. Dan werkt de polder dus toch nog. Om verkiezingen te voorkomen ligt er voor het zittende kabinet nu een enorme klus op tafel. Leve het klimaatakkoord.

De boekendraaitafel Dineke Havinga over Heilige Strijd van Beatrice de Graaf

Geplaatst 6 jul. 2018 01:26 door Martin Kemperman


Het een moedige stap van de PKN om Beatrice de Graaf, de terrorisme deskundige van DWDD en presentator van Zomergasten zal ik maar zeggen, te vragen een essay namens die kerk te schrijven over veiligheid en het kwaad. Echt gedurfd, want een kleinere kerk vindt dat ze bescheiden moet zijn in politieke zaken. Maar eindelijk weer een ferme stap en ik hoop van harte dat het debat op zal leveren.
De schrijver laat helder zien dat spanning en onveiligheid kwesties zijn van perceptie, betekenisgeving en inkleuring die niet gestoeld zijn op feiten, wel op veel media. Angst en onveiligheid drijven volgens haar aan tot het lokaliseren van angst en het verlangen tot het benoemen van het kwaad en het uitschakelen daarvan. Zij laat glashelder zien dat verlangen naar veiligheid als het gaat om terrorisme een ondemocratisch verlangen met zich meebrengt: alles moet afgedicht worden en iedereen liefst voor eeuwig achter slot en grendel of erger.
Vanuit geloofstraditie en kerk vraagt zij zich af in dit boek of er iets specifieks te zeggen is vanuit het christendom over ons veiligheidsdenken. Ze verwoordt dat er vanuit het christendom terecht altijd aandacht is geweest voor het kwaad dat in mensen zelf huist en het gevaar dat je de splinter bij de ander waarneemt en de balk in je eigen oog vergeet. Dus de vraag vanuit het geloof of ons westerse mensbeeld niet te positief gekleurd is. En de daarbij horende gedachte of een mens de mogelijkheid krijgt om zich ten goede te keren. In het geloof namelijk wel, maar in onze onderbuik gevoelens liever niet.... Ik vind dat moedige opmerkingen voor het publieke debat over veiligheidsbeleid. Moeilijker vind ik het als ze vanuit geloof gaat zeggen dat het voor christenen evident is dat God zelf strijdt en al heeft overwonnen en dat zijn koninkrijk voor christenen op ons afkomt en elke terrorist al 'krijgsgevangene' is van Christus. Deze taal is bij haar geen liturgische taal maar een werkelijkheidsconcept.
Daarin wijken dan als het gaat om veiligheidsbeleid de wegen van gelovigen en niet gelovigen of anders gelovigen. Genoeg om een robbertje over te vechten of christendom zo eenduidig en uitsluitend geleefd moet worden. Maar dat mag in een pamflet dat oproept tot debat!

Beatrice de Graaf
Heilige Strijd
Boekencentrum 2017

Bericht zonder titel

Geplaatst 6 jul. 2018 01:23 door Martin Kemperman   [ 6 jul. 2018 01:29 bijgewerkt ]



Loon De blog van Cor P Berkel 6 juli 2018

Geplaatst 5 jul. 2018 03:30 door Martin Kemperman   [ 6 jul. 2018 00:08 bijgewerkt ]


Het is een niet te keren trend dat werkgevers streven naar de laagste lonen. En dat doet ook
het ergste vrezen voor de arbeidsomstandigheden. Met andere woorden arbeid wordt vrijwel
niet meer gewaardeerd. En dan klagen over te weinig werknemers en de krapte op de
arbeidsmarkt.

De Nederlandse Bank (DNB) komt nu met een voorspelling voor de komende
jaren met een groei van het inkomen uit arbeid van 1,9% tot 4% in 2020. En dat zou het
gevolg zijn van de vraag naar werknemers. Er zal veel meer moeten gebeuren.
In een arbeidsorganisatie wordt loon betaald volgens een individuele arbeidsovereenkomst
of een Collectieve Arbeids Overeenkomst. (CAO). Daar zitten de werkgever en de werknemer
aan vast. Vaak wordt dan ook de inhoud van werk omschreven. Werkgevers willen daar
soms vanaf, want men vindt de betaling te hoog. Dat gebeurt oa. bij de Post NL. Door de
werknemers in te lenen via een uitleenorganisatie komt men een lager loon overeen. De
werknemer krijgt dan minder en zelfs de uitleenorganisatie verdient er nog aan.
Nu is Post NL via de media een bekend geval maar we weten niet hoe vaak dit verder nog
voorkomt. Wat we wel weten is dat het flexwerk o.a. via de uitzendbureaus een enorme
vlucht heeft genomen. Volgens het CBS neemt Nederland voor wat betreft de toename van
flexwerk een uitzonderlijke positie in. Voor zowel het aandeel tijdelijk werk als zzp behoorde
Nederland tot de grootste groeiers binnen de EU, 6 procentpunt groei in de afgelopen 10
jaar. Met een aandeel van 30 procent flexwerkers staat Nederland nu op een vierde plek.

Het is dan nog steeds het gevolg van de vrije markt die alles wel zal oplossen. Terwijl die
vrije markt (het neoliberalisme) door vriend en vijand ook wordt erkend als oorzaak van de
steeds toenemende kloof tussen kapitaal en arbeid. En de DNB denkt dus dat het vanzelf
goed komt. Maar de onderliggende ontwikkeling is die van steeds verdere flexibilisering en
dus minder arbeidskosten en minder loon. Werkgevers gaan niet zomaar meer betalen. Daar
zal de nodige druk op uitgeoefend moeten worden.

De vakbonden maken zich al op voor flinke acties en terecht. Want hier moet dus een trend
omgebogen worden. Waar het uitkomt in de spanning tussen flex en vast is aan de toekomt,
maar dat die gaat veranderen is zeker. Werknemers zullen zich harder opstellen en meer
voor hun belangen opkomen. En de geschiedenis herhaalt zich voor wat betreft de strijd
tussen kapitaal en arbeid.

Dat zal voor de ondernemingen, de medewerkers, de leiders en de consumenten een lastige
tijd worden. Men moet rekening houden met stakingen en acties en een plan B opstellen
voor het geval dat….. Ook voor het overleg met de or zal dit een rol gaan spelen. De enige
manier om dat te voorkomen is de acceptatie door de werkgevers dat de bestaande
werkwijze omgebogen moet worden.
Het gaat dan niet alleen om de beloning maar ook om de scholing en de
arbeidsomstandigheden verbeteren. Veel bekende terreinen zeker voor de or waarover het
overleg met de bestuurder moet worden gevoerd. Niet de bevoegdheden maar de intenties
gaan nu tellen. De werkgever moet beoordeeld worden op zijn daden. Niet wat hij zegt is
belangrijk maar wat hij doet.

Naamloos

Geplaatst 5 jul. 2018 03:23 door Martin Kemperman   [ 6 jul. 2018 01:30 bijgewerkt ]






Shell en de toestand in de wereld. De blog van Cor P Berkel. 22 juni 2018

Geplaatst 22 jun. 2018 03:08 door Martin Kemperman   [ 22 jun. 2018 03:18 bijgewerkt ]

Het lijkt erop dat het ministerie financiën of Shell volgens de hoogleraar Jan van de Streek een flink probleem heeft. Voorzichtigheid is geboden want de hoogleraar spreekt van “lijkt in strijd met de wet”. Het dagblad Trouw maakt er een flink artikel van, dus heeft wel vertrouwen in de hoogleraar. En het artikel gaat natuurlijk de wereld in als waarheid.

De laatste informatie is dat de regeling met Shell ook nog in strijd is met de Europese wetgeving. En de Europese Commissie zal wel ingrijpen net als bij Google en Apple. Dat zal de Nederlands schatkist geschat € 7 miljard opleveren. Het lijkt erop dat de wereld groter is dan Nederland en dat er meer op Europees niveau opgetreden moet worden.
Het gaat om de vrijstelling van dividendbelasting, net nu de regering wil besluiten om de dividendbelasting af te schaffen. Het lijkt dus een op en top politiek probleem. Het gaat om de vrijstelling van de aandeelhouders van de dividendbelasting van o.a. de Shell. En het drukmiddel is economische druk. Of geen hoofdkantoor in Nederland of geen belasting op dividend. Het is een handeltje.

Een urgent probleem is dat van het klimaat. Daarvoor moeten ingrijpende maatschappelijk veranderingen ingevoerd worden. Nu is de situatie zo dat Nederland in Europa in de achterste linie zit. Tot op heden kreeg de politiek dus niet veel voor elkaar. Er is nu een klimaatverdrag in de maak maar het is de vraag of dat een oplossing is voor de achterstand. Europese druk lijkt onvermijdelijk.
Bij de veiligheid van de internet-privacy is de oplossing uiteindelijk uit Europa gekomen. En zelfs in Amerika is er de neiging om Europa daarin te volgen. Althans volgens de reacties uit het bedrijfsleven en het congres. Trump zal wel dwarsliggen.

Al het negatieve gedoe over de invloed van Brussel met het dreigende opgeven van de autonomie van lidstaten is kortzichtig. Het gedoe met de vluchtelingen en de afstemming van de belastingen op elkaar is oplosbaar. Er zijn natuurlijk nu en in de toekomst tal van onderwerpen waarover de lidstaten van mening zullen verschillen. Maar als ze een grensoverschrijdend karakter hebben moeten die op Europees niveau aangepakt worden. We kunnen van Europa nooit meer af.
Dat een lidstaat uit de Europese Unie wil zoals Engeland is onvermijdelijk. Maar het moet nog blijken of dat zonder kleerscheuren lukt of dat het helemaal niet lukt. En dan nog kan Engeland voor veel onderwerpen niet zonder afstemming met Europa. Dan is men wel los en autonoom maar zal men zonder inspraak Europa moeten volgen.

En dan Amerika met Trump. Hij is net als een puber die met zijn ouders in conflict is. Trump wil vooral de bestaande structuren en werkwijzen opblazen, dat is nu wel duidelijk. Zijn verkiezing is de gevolg van het onvermogen van de bestaande politieke wereld. Net als in Engeland. Het onvermogen om de eigen problemen op te lossen ontstaat door de verwevenheid met vele andere belanghebbenden. Uit alles blijkt dat men elkaar nodig heeft en daarvoor moet overleggen en overeenkomsten sluiten. Het streven naar autonomie is een doodlopende weg.

De boekendraaikast Neeltje Schravesande over "Dagelijks werk , een schrijversleven."

Geplaatst 22 jun. 2018 02:21 door Martin Kemperman


Toen schrijfster Renate Dorrestein een paar maanden geleden overleed besloten we als boekenclub om haar werk nog eens te lezen. Wij waren allen fans van haar geestige, scherpe columns, die vroeger in Opzij verschenen, maar eigenlijk niemand las graag haar boeken. Wreed, bizar, flauw, ongeloofwaardig was het oordeel, en niemand had veel van haar gelezen, halverwege afgehaakt door bovenstaande kritiek. Ikzelf vond het boek “Heden ik “ over haar ziekte MS ontroerend en het boek "Weerwater" over de ondergang van de wereld, waarbij alles vergaat behalve Almere geweldig. Verder kon ik me wel vinden in de kritiek op haar vele, vele boeken, die ik lang niet allemaal gelezen heb.. Er is echter nu een boek bijgekomen wat ik prachtig vind, en wel “Dagelijks werk , een schrijversleven”, een autobiografie. Het is haar laatste boek en ze heeft alles op alles gezet om het voor haar dood af te krijgen. Ze wilde het liever zelf schrijven dan dat een biograaf met haar leven ”aan de haal” zou gaan.

In “Dagelijks werk, een schrijversleven” beschrijft Renate Dorrestein haar leven als schrijver. Als klein kind schreef ze al en ze heeft nooit iets anders willen doen. Ziektes ( MS, kanker) en een writersblock weerhielden haar niet de pen vast te houden, hoe weinig er ook uitkwam. In dit boek komt op geestige wijze naar voren waar een schrijver allemaal mee te maken heeft; uitgevers, redacteuren, boekhandelaren, drukkers, agenten, vertalers (haar boeken zijn in vele landen vertaald) noem maar op, en wat haar beweegt om te schrijven. Renate schrijft voor haar lezers , ze neemt hen serieus, en ze heeft een boodschap. Een boodschap die ze wil uitdragen, nu ze de kans nog heeft. Het betreft meerdere items waarvan ik er een paar wil noemen. Het feminisme, kinderloosheid, de ouder wordende vrouw, het fatsoen in de samenleving. Elk hoofdstuk speelt in het Nu, maar wordt “verlucht” met een column of bijdrage uit het verleden. Renate was vanaf het begin een overtuigd feminist, maar niet kritiekloos. Zij was bewust kinderloos, maar pleitte voor samengestelde gezinnen, (niet altijd vader, moeder en 2 kinderen) Dat oudere vrouwen als “mutsen” worden weggezet, als wezens die niets meer in te brengen hebben brengt haar tot grote woede. Tenslotte de maatschappij. In het hoofdstuk "Manieren" ergert de schrijfster zich aan de verloedering van de samenleving. We vrezen zinloos geweld, maar is geweld ooit zinvol. Ongein wordt tot humor uitgeroepen, beledigen van mensen op de televisie is “vermaak”. Het volgende citaat, waarmee ik dit stuk wil eindigen is mij uit het hart gegrepen en dat dit een zeer lezenswaardig boek is, dat ik van harte aanbeveel, hebt U inmiddels al begrepen.

“ Mij lukt het steeds minder om me geborgen te voelen in een samenleving die leedvermaak beschouwt als een blijk van brille en nastrevenswaardige onconventionaliteit. Dankzij het primaat van de gemakkelige lach verloederen niet alleen alle gezamenlijke omgangsvormen, maar ook deugden zoals mededogen zullen er vroeger of later geheel van de kaart worden geveegd. Je hebt allerlei vormen van barbarij, maar dit is beslist een van de ergste: het uit de mode raken van het vermogen je met anderen te identificeren en het voor hen op te nemen."

Door het lezen van dit boek ben ik haar romans niet meer gaan waarderen, maar ik begrijp ze wel beter.

De Boekendraaikast: Dineke Havinga - Biografie over Bonhoeffer

Geplaatst 21 jun. 2018 01:11 door Martin Kemperman   [ 6 jul. 2018 01:23 bijgewerkt ]

     
Ik heb altijd gedacht dat de kerken in Duitsland onder de naam van 'bekennende Kirche' volop in verzet leefden tegen Hitler en zijn antisemitisme.
In dat opzicht was het lezen van de nieuwe biografie van theoloog Dietrich Bonhoeffer een onthutsende ervaring. Stap voor stap wordt beschreven hoe de kerken en de predikanten zich het zwijgen laten opleggen door het nationaal socialisme of hun eigen  geloof met het nazisme weten te verenigen.
De theoloog Bonhoeffer is in Nederlandse kerken bekend geraakt door zijn lied: door goede machten (!) trouw en stil omgeven....en onder andere door zijn boek 'verzet en overgave', geschreven vanuit de gevangenis tot aan zijn executie. Er was ooit al een  biografie over hem geschreven, maar het onderzoek in Duitsland naar de eigen recente (kerk)geschiedenis leverde de noodzaak op van een nieuwe biografie: hij was lange tijd gezien als 'landverrader', ook door zijn eigen kerken en zelfs door internationale kerkverbanden en Churchill himself. Iemand die zijn eigen land verraadt, zelfs al is het een 'fout' land, daar zit toch een luchtje aan....
Het is een belangrijk boek zowel waar het gaat over de geschiedenis van de tweede wereldoorlog vanuit Duits perspectief, alsook als het gaat over geloofverwoording. Voor Bonhoeffer stond geloof gelijk aan 'beslissing', je neemt een beslissing tegen je eigen ijdelheid, eerzucht en hoogmoed in om de naaste veilig te stellen.
Dat hij zelf niet in de fuik van het nationaal socialisme zwom had te maken met het feit dat zijn ouders internationaal georiënteerd waren en hij zelf als pastor in verschillende landen werkte en niet gevoelig was voor enkel nationalistisch perspectief.

Ferdinand Schlingensiepen
Dietrich Bonnhoeffer 1906-1945
KOK 2017

1-10 of 166